علت افزایش چربی و کلسترول خون

کلسترول خون از دو منبع اصلی رژیم غذایی و تولید در کبد تأمین می‌شود. کلسترول نوعی چربی و از مواد مهم غشا است که در خون هم وجود دارد. علت افزایش چربی و کلسترول خون متفاوت است تا انتها با عطار گرام سایت مرجع طب سنتی همراه باشید تا با علت افزایش کلسترول خون آشنا شوید.

تفاوت کلسترول خون و کلسترول غذایی

کلسترول رژیم غذایی، به ‌طور عمده در گوشت، جگر، مغز، تخم مرغ و غذاهای لبنی به بدن می‌رسد. غذاهای گیاهی کلسترول ندارند. پس از صرف غذا، کلسترول از طریق روده جذب و سپس همراه با تری گلیسیریدها درون پوششی پروتئینی بسته‌بندی می‌شود. این ترکیب چربی-پروتئین کیلومیکرون نام دارد. کبد هم می‌تواند کلسترول را از خون بردارد و هم آن را تولید و به درون خون بریزد.

کلسترول را می‌توان به دو دسته کلی تقسیم کرد:

کلسترول غذایی:

منظور همان کلسترولی است که در غذایی که خورده می‌شود وجود دارد. این عنصر غذایی بسیار شبیه به شکر، چربی، پروتئین، ویتامین‌ها و املاح معدنی است. این نوع کلسترول تنها در محصولات حیوانی یافت می‌شود و همان چیزی است که در برچسب‌های مواد غذایی مشاهده می‌شود.

کلسترول خون:

این نوع کلسترول در کبد ساخته می‌شود و همان چیزی است که در آزمایشگاه اندازه گیری می شود.
کلسترول خون و کلسترول غذایی، با اینکه از نظر شیمیایی یکسان هستند، اما این بیانگر یکسان بودن آن‌ها در هر مورد نیست. به همین علت است که تأثیر خوردن کلسترول غذایی بر سلامت می‌تواند تا حد بسیار زیادی متفاوت از پیامدهای داشتن کلسترول خون بالا ( آنچه که در آزمایشگاه های تشخیص طبی اندازه گیری می شود) باشد.

علت افزایش کلسترول خون

علت تغذیه‌ای

کمبود مصرف غذاهای حاوی فیبر (میوه و سبزی).

افزایش مصرف غذاهای چرب و به ویژه غذاهای آماده (fast food).

افزایش سهم استفاده از «سرخ کردن» به عنوان یک روش طبخ به جای سایر روش‌های پخت و پز.

مصرف زیاد خوراکی‌هایی مانند برنج، ماکارونی، تخم مرغ، آجیل های بوداده، انواع نوشابه‌ها، سس های چرب و …. که اثر منفی بر کارکرد صحیح کبد دارند و موجب کبد چرب می‌شوند.

استفاده از روغن های ناسالم به جای روغن‌های سالم

علت روحی و روانی

باید توجه داشته باشید که هر استرسی می‌تواند باعث افزایش کلسترول خون شود. اصطلاح «چربی خون عصبی» که در بین مردم زیاد شنیده می‌شود، حکایت این نوع از افزایش چربی خون است. بی خوابی نیز می‌تواند اثر مشابهی داشته باشد.

ضعف تدریجی کبد

ضعف کبد به عنوان تنظیم کننده اصلی چربی خون در طول زندگی بر اثر عادات غلط تغذیه ای و روش‌های ناصحیح زندگی می تواند منجر به افزایش کلسترول خون شود.

کم بودن فعالیت بدنی

یبوست

تفاوت کلسترول LDL و کلسترول HDL

مقدار زیاد کلسترول LDL با بیماری‌های کرونری قلب در ارتباط است و به آن «کلسترول بد» گویند.

لیپوپروتئین LDL کلسترول را روی دیواره رگ‌ها قرار می‌دهد و موجب شکل‌گیری ماده سخت و ضخیمی که همان پلاک کلسترول است می‌شود. با گذشت زمان پلاک کلسترول موجب ضخیم‌شدن دیواره رگ و نازک‌شدن مجرای عبور خون می‌شود. این فرایند تصلب شرائین (آتِرو اِسکلِروسیس) نامیده می‌شود.
چون لیپوپروتئین HDL با برداشتن کلسترول از دیواره شریان و بردن آن به کبد از تشکیل ممتحن جلوگیری می‌کند، «کلسترول خوب» نامیده می‌شود.

بنابراین مقدار LDL بالا و HDL پایین، از فاکتورهای خطر ایجاد تصلب شریان است. در حالی که نسبت پایین LDL به HDL برای بدن بسیار سودمند است.

هنگامی که LDL بالا می‌رود کبد کلسترول را تولید و به داخل خون می‌ریزد. همچنین می‌تواند آن را از گردش خون بردارد. حذف سریع کلسترول LDL از خون و کاهش آن، با تعداد گیرنده‌های فعال روی سطح سلول‌های کبدی مرتبط است.

دو عامل ارث و رژیم غذایی تأثیر چشم‌گیری بر LDL و HDL و کلسترول فرد دارند.

رژیم‌های غذایی که دارای مقدار بالای چربی‌های اشباع هستند موجب افزایش مقدار LDL خون می‌شوند. تری گلیسیریدها براساس ساختمان شیمیایی‌شان به دو گروه اشباع و غیراشباع طبقه‌بندی می‌شوند. چربی‌های اشباع از گوشت و محصولات لبنی تأمین می‌شوند و می‌توانند مقدار کلسترول را بالا ببرند. همچنین برخی از روغن‌های گیاهی که از نارگیل، نخل و کاکائو تهیه می‌شوند هم چربی اشباع بالایی دارند.

افزایش کلسترول خون چه خطراتی دارد؟

افزایش کلسترول خون با تجمع در دیواره رگ‌ها، تنگی آنها را به دنبال دارد. به همین علت باعث افزایش خطر ابتلا به سکته مغزی، درد قفسه سینه و گرفتگی عروق می‌شود. درمان به موقع و مناسب افزایش چربی خون، نه تنها قادر است از تنگی عروق قلبی جلوگیری کند، بلکه می‌تواند از پیشرفت آن نیز جلوگیری کرده و حتی باعث بهبود آن شود.

آزمایش کلسترول خون

به طور کلی، عموم افراد جامعه باید از سن ۲۰سالگی نسبت به آزمایش چربی خون خود اقدام کنند.

چنانچه سطح چربی خون شما طبیعی است، هر پنج سال یک بار (از سن ۲۰ سالگی به بعد) و در صورت بالا بودن چربی خون، باید هر دو تا شش ماه، یک بار چربی خون خود را آزمایش کنید.

به منظور حذف اثر چربی موجود در غذا، ضروری است آزمایش چربی خون پس از ۱۲ تا ۱۴ ساعت ناشتا بودن انجام شود.

این کار دقت آزمایش را افزایش می‌دهد.

چند توصیه برای کاهش کلسترول خون

• هوشیار باشید که افراد لاغر هم به کلسترول بالا دچار می‌شوند.
• خطر ابتلا به بیماری قلب و عروق و بروز حمله قلبی را می‌توان با ایجاد تغییرات غذایی که موجب کاهش کلسترول خون می‌شود، کاهش داد.
• باید به دقت غذاهای روزانه خود را بررسی کنید.
• این کار را حتی زمانی که غذاهای بیرون از منزل را مصرف می‌کنید نیز انجام دهید.
• انتخاب غذاهای کم چربی به معنی خوردن تنها نان و آب نیست.
• شما می‌توانید غذاهای متنوع و لذت‌بخشی میل کنید.

علائم افزایش کلسترول خون

به نظر می‌رسد که عمده علائم افزایش کلسترول خون ناشی از دو عامل است: یکی سنگین و غلیظ شدن خون، که باعث کندی حرکت آن در عروق می‌شود. و همینطور باعث اختلال خونرسانی و کمبود نسبی اکسیژن در بافت‌ها خواهد شد. دیگری، افزایش حرارت بدن در اثر افزایش صفرا. این علائم عبارتند از:

• احساس سنگینی، خستگی یا کوفتگی در بدن
• خواب آلودگی
• سوزش و احساس افزایش حرارت بدن
• دردهای مقاوم به درمان در ناحیه ساق و کف پا
• خشکی و یا تلخی دهان
• سرگیجه و گاهی وزوز گوش
• سردرد
• خواب آلودگی
• تپش قلب
• افزایش تعریق بدن
• ورم و پف کردن صورت

کلسترول چیست؟

قبل از قرن حاضر و توسعه علوم، بشر قرن های متمادی با استفاده از گیاهان اقدام به درمان بیماری ها می نمود.

داروهای گیاهی و گیاهان دارویی اگر در مقدار مناسب و به اندازه مصرف شود؛ هیچ ضرری نخواهند داشت اما بهرحال توصیه عطارگرام به شما این است که از مصرف خودسرانه هر نوع دارویی (چه گیاهی و چه شیمیایی) خودداری کرده و حتما با افراد خبره طب سنتی یا پزشک مشورت نمایید؛ بویژه اگر درحال مصرف داروهای شیمیایی هستید، مصرف برخی داروهای گیاهی می تواند تاثیر داروها را بیشتر نماید و همچنین برخی داروهای گیاهی می توانند تاثیر داروهای شیمیایی را خنثی کنند.